Esther Rommel: "Als we willen verduurzamen, gaat dat simpelweg niet zonder bedrijventerreinen”

Waarom zijn bedrijventerreinen volgens u zo cruciaal in de verduurzamingsopgave van Noord-Holland, en welke rol ziet u daar specifiek voor ondernemers weggelegd?
“Bedrijventerreinen zijn cruciaal omdat hier een groot deel van het energieverbruik, de CO₂-uitstoot en het grondstoffengebruik van Noord-Holland samenkomt. Tegelijk bieden deze gebieden veel ruimte voor slimme oplossingen. Denk aan de gezamenlijke opwek van energie, efficiënter ruimtegebruik en samenwerking op het gebied van circulaire oplossingen. Als we onze provincie willen verduurzamen, kan dat simpelweg niet zonder de bedrijventerreinen.

“Ondernemers spelen een sleutelrol. Zij kennen hun terrein, hun processen en hun onderlinge relaties het beste. Verduurzaming werkt vooral als ondernemers samen optrekken, bijvoorbeeld bij het delen van energie, warmte of logistiek. De provincie ziet haar rol daarbij niet als degene die alles voorschrijft, maar als partner die helpt om initiatieven van de grond te krijgen. Door ruimte te bieden, te verbinden en waar nodig te ondersteunen, kunnen we samen stappen zetten naar toekomstbestendige bedrijventerreinen waar men prettig kan ondernemen én werken.”

Kunt u een concreet voorbeeld noemen van de impact die verduurzaming op bedrijventerreinen kan hebben op de provincie als geheel?
“In Noord-Holland Noord zien we die impact heel duidelijk. Het is een regio met veel middelgrote bedrijventerreinen, vaak dicht bij dorpen en steden, en met een sterke maakindustrie, logistiek en agrarische verwerking. Juist daar liggen grote kansen voor verduurzaming, bijvoorbeeld door het gezamenlijk opwekken en delen van energie of het hergebruiken van restwarmte tussen bedrijven.

“Als ondernemers op deze terreinen samenwerken, levert dat meteen resultaat op: lagere energiekosten, minder afhankelijkheid van het net en een aantrekkelijker werk- en vestigingsklimaat. Tegelijk helpt dit de regio als geheel vooruit. Door lokaal slimme oplossingen te realiseren, blijft er ruimte voor economische ontwikkeling én voor andere maatschappelijke opgaven, zoals woningbouw en bereikbaarheid. Wat we in Noord-Holland Noord doen, draagt zo direct bij aan een toekomstbestendige provincie.”

Noord-Holland Noord kent andere uitdagingen dan de regio rond Amsterdam. Welke verschillen ziet u en hoe speelt de provincie daarop in?
“Noord-Holland Noord verschilt duidelijk van de regio rond Amsterdam. Bedrijventerreinen zijn hier vaak kleiner, meer verspreid en sterk lokaal georiënteerd. Samenwerking komt daardoor minder vanzelf op gang, terwijl vraagstukken zoals netcongestie en verduurzaming minstens zo urgent zijn.

“De provincie speelt hierop in met maatwerk. We helpen ondernemers en gemeenten om elkaar te vinden, stimuleren gezamenlijke initiatieven en zoeken oplossingen die passen bij de schaal van de regio, zoals lokale energiehubs.”

Wat zijn volgens u de grootste barrières die bedrijven tegenhouden om daadwerkelijk te verduurzamen, en hoe kan de provincie die wegnemen?
“Voor veel mkb-ondernemers zit de grootste drempel in de combinatie van beperkte tijd, beperkte investeringsruimte en ingewikkelde en onzekere regels. Verduurzaming komt vaak boven op de dagelijkse bedrijfsvoering en vraagt samenwerking met buren op het bedrijventerrein, wat niet altijd vanzelf gaat.

“Wij helpen ondernemers om elkaar te vinden, bieden praktische ondersteuning en begeleiding, en zorgen samen met gemeenten dat plannen niet vastlopen op procedures. Ik denk dat door die ondersteuning juist ook kleinere bedrijven stappen kunnen zetten richting verduurzaming.”

Welke instrumenten of steunmaatregelen biedt de provincie om ondernemers op bedrijventerreinen praktisch te helpen bij verduurzaming?
“Via het Programma Verduurzaming Bedrijventerreinen ondersteunen we ondernemers vooral in het proces. Een begeleider verkent samen met bedrijven welke stappen mogelijk zijn en schakelt waar nodig inhoudelijke expertise in.

“Daarnaast zijn er gerichte subsidies. Met de subsidie Toekomstbestendige Bedrijventerreinen (TOBED) kunnen ondernemers en gemeenten investeren in concrete verbeteringen, zoals vergroening, wateropvang of een veiligere en toekomstbestendige inrichting van het terrein. Voor gezamenlijke plannen of verkenningen is er de subsidie Ondersteuning Toekomstbestendige Werklocaties (OTW), die helpt bij onderzoek en procesbegeleiding.

“Zo combineren we praktische ondersteuning met financiële instrumenten, zodat ondernemers samen daadwerkelijk stappen kunnen zetten richting verduurzaming.”

Hoe kan een organisatie als Ontwikkelingsbedrijf Noord-Holland Noord daarbij concreet ondersteunen?
“Het Ontwikkelingsbedrijf Noord-Holland Noord speelt een belangrijke verbindende rol. Zij staan dicht bij ondernemers en gemeenten in de regio en kennen de dynamiek van de bedrijventerreinen. Daardoor kunnen zij signalen snel oppakken en ideeën helpen vertalen naar concrete plannen.

“Het Ontwikkelingsbedrijf NHN kan ondersteunen door partijen bij elkaar te brengen, te helpen bij het organiseren van samenwerking en het voorbereiden van projecten. Ook kunnen zij ondernemers wegwijs maken in subsidies en provinciale ondersteuning. Zo vormen zij een onmisbare schakel tussen lokale initiatieven en provinciaal beleid, en helpen zij om plannen daadwerkelijk van de grond te krijgen.”

Stel, we spreken elkaar over tien jaar: hoe ziet volgens u het ideale duurzame bedrijventerrein eruit in Noord-Holland?
“Over tien jaar is het bedrijventerrein een samenhangend en toekomstbestendig geheel. Bedrijven werken structureel samen, wekken energie op, delen energie en gaan efficiënt om met grondstoffen en water. Het terrein is goed bereikbaar, emissiearm en zorgvuldig ingepast in de omgeving.

“Groen en klimaatadaptatie zijn integraal onderdeel van de inrichting en dragen bij aan een prettige en gezonde werkomgeving. Daken en gevels zijn vergroend en houden het regenwater beter vast. Ook is er ruimte gemaakt voor wateropvang. En als ik denk aan ‘groen’, dan neem ik dat ook heel letterlijk: ik zie veel bomen, struiken én bloemen. Dit maakt de omgeving een stuk aantrekkelijker voor werknemers en omwonenden.”